Kallas: "Ukrayna'daki barış sürecine AB de dahil olmalı."

Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Rusya-Ukrayna Savaşı’nı sona erdirmek için yürütülen yeni diplomatik girişime değinerek, varılacak herhangi bir anlaşmanın uygulanabilmesi için AB’nin sürece dahil olması gerektiğini vurguladı.

AB Komisyonu Başkan Yardımcısı da olan Kallas, Polonya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Radoslaw Sikorski ile Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha’yla düzenlediği ortak basın toplantısında konuştu.

Kallas, "Bu önemli dönemde Rusya’nın savaşını sona erdirmek için yeni ve yoğun bir diplomatik girişim yürütülüyor. Avrupa, adil ve kalıcı barışa yönelik tüm çabaları desteklemeye devam ediyor." dedi.

Bakanlarla bu girişime nasıl katkı sağlayabileceklerini ele aldıklarını belirten Kallas, "Diplomatik tepkilere rağmen sahadaki tablo vahim." ifadesini kullandı.

Kaja Kallas, "Yakın zamanda barış sağlanacağına dair pek az işaret var. Ukrayna’yı bir kez daha çok zorlu bir kış bekliyor." diye konuştu.

Rusya’nın elektrik, ısınma ve su hizmetlerinin devamı için hayati önem taşıyan elektrik santrallerini yeniden hedef alacağını belirten Kallas, Moskova’nın Ukrayna’yı soğukta bırakarak teslim olmaya zorlamaya çalıştığını ve buna izin vermeyeceklerini söyledi.

Kallas, olası bir barış anlaşmasında AB’nin rolüne ilişkin şunları paylaştı:

"Ukrayna ile Rusya’nın ne zaman ve nasıl bir barış anlaşmasına varacağını söyleyemeyiz. Ancak bir anlaşmanın hayata geçirilmesi için ne gerektiğini söyleyebiliriz. Herhangi bir anlaşmanın uygulanabilmesi için AB'nin sürece dahil olması gerekir. Güvenlik garantilerinden yaptırımlara, yeniden imardan Ukrayna’nın AB üyeliğine kadar Avrupa Birliği’ni devre dışı bırakmak mümkün değil."

Kaja Kallas, müzakerelerin hangi koşullarda yürütülmesi gerektiğine ilişkin ise şu bilgileri verdi:

"Savaşı sona erdirecek herhangi bir anlaşma, Rusya’nın yeniden güç kullanmasını ve çatışmalara verilen arayı yeniden silahlanıp saldırmak için kullanmasını engellemeli. Bu nedenle bu yılın başında Moskova’ya yönelik temel talepleri içeren bir belge sundum. AB dışişleri bakanlarının ele aldığı bu belge müzakerelere temel oluşturmalı. Rusya’nın işgal ettiği Ukrayna toprakları üzerindeki iddiaları hukuken tanınamaz."

Avrupa’nın güvenlik düzenine ilişkin konuşan Kallas, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Temel bir noktayı vurgulamak istiyorum. Avrupa’nın güvenlik mimarisi zaten mevcut. NATO ve Avrupa Birliği’nin bu yapıda ayrı rolleri var. Ukrayna’nın bu yapıya dahil edilmesini sağlamalıyız. Sorun, Rusya’nın bu yapının temelini oluşturan anlaşmaları ihlal etmeye devam etmesi. NATO 2021’de Rusya için bir tehdit oluşturmuyordu, bugün de oluşturmuyor. Putin’in Avrupa güvenliği üzerinde veto hakkı yok."

- Rusya’ya yönelik 22. yaptırım paketi gündemde

Kaja Kallas, bakanların Ukrayna’ya desteğin sürdürülmesi ve 22. yaptırım paketi de dahil olmak üzere Rusya üzerindeki baskının artırılması konusunda kararlı olduklarını belirtti.

Rusya’nın savaşı para için başlatmadığını ancak savaşı sürdürme kapasitesinin mali kaynaklara da bağlı olduğunu söyleyen Kallas, Rusya ile yapılan enerji anlaşmalarının savaşı uzattığını ifade etti.

Bakanların, Rusya’nın açık askeri çatışma eşiğinin altında kalan ve daha fazla risk almaya hazır olduğunu gösteren faaliyetlerini de ele aldığını vurgulayan Kallas, Avrupa’nın bu faaliyetlerin Rusya’ya maliyetini artırması gerektiğini dile getirdi.

Kallas, yeni yaptırımlarla Rus diplomatların hareketlerine daha sıkı kısıtlamalar getirilmesinin, savaşta görev almış Ruslara vize yasağı uygulanmasının, insansız hava araçlarına karşı yeni savunma kabiliyetleri geliştirilmesinin ve bir acil güvenlik protokolü hazırlanmasının görüşülen seçenekler arasında bulunduğunu bildirdi.

- Sikorski, barış görüşmelerinden önce ateşkes sağlanması gerektiğini söyledi

Radoslaw Sikorski de bakanların Ukrayna’ya askeri ve mali desteğin artırılması konusunda mutabık kaldığını ve ortak bildiriyi oy birliğiyle kabul ettiğini hatırlattı.

Önceliğin Ukrayna’nın kışa hazırlanmasına yardımcı olmak ve enerji altyapısını güçlendirmek olduğunu belirten Sikorski, Polonya’nın Enerji Topluluğuna ilave 8 milyon zloti(Yaklaşık 2 milyon 37 bin dolar) ayıracağını ve bu kaynakla Ukrayna için jeneratör alınacağını açıkladı.

Caydırıcılığın güçlendirilmesinin gerilimi tırmandırmayı amaçlamadığını söyleyen Sikorski, Rusya’nın, saldırılarını sürdürmesinin giderek daha ağır sonuçları olacağını anlaması gerektiğini ifade etti.

Sikorski, Polonya’nın bölgede kalıcı barış ve güvenlik için yürütülecek görüşmelere katkı vermeye hazır olduğunu vurgulayarak, Gönüllüler Koalisyonunun kasımda Polonya’da düzenleyeceği askeri tatbikata yaklaşık 2 bin Polonyalı askerin katılacağını ve Polonya’nın uluslararası kuvvetlerin destek komutanlığını üstleneceğini kaydetti.

Savaşı sona erdirmeye yönelik girişimleri memnuniyetle karşıladıklarını kaydeden Sikorski, önce ateşkes sağlanması, ardından kalıcı barışın görüşülmesi gerektiğini anlattı.

Radoslaw Sikorski, Avrupa’nın güvenlik düzeni ve silahların kontrolüne ilişkin görüşmelerin ise bundan sonra yapılabileceğini aktardı.

Ukrayna’nın onayı ve müzakere masasında yer alması olmadan ülkeye hiçbir çözümün dayatılamayacağını belirten Sikorski, Avrupa’nın güvenliğinin de Avrupa ülkelerinin katılımı olmadan görüşülemeyeceğini söyledi. Sikorski, olası bir anlaşmanın koşullarından en fazla NATO’nun doğu kanadındaki ülkelerin etkileneceğini vurguladı.

- Rusya’ya yönelik yaptırımların sıkılaştırılması çağrısı

Sikorski, Rusya’nın gölge filosuna ve filonun faaliyetlerini destekleyenlere yönelik yaptırımların sıkılaştırılması, Rusya kaynaklı siber tehditler ve kamuoyunu etkilemeye yönelik operasyonlarla mücadelede teknoloji şirketleri ve sosyal medya platformlarıyla işbirliği çağrısında bulundu.

Rusya’nın savaşı finanse etmek için kullandığı kaynakların kısıtlanması gerektiğini vurgulayan Sikorski, dondurulan Rus varlıklarının Ukrayna’nın savunması ve yeniden inşası için kullanılmasına yönelik çalışmaların sürdürülmesini desteklediklerini anımsattı.

Radoslaw Sikorski, Rus vatandaşlarına Schengen turist vizesi verilmesinin de durdurulmasını istedi.

- Sikorski ve Kallas’tan Ukrayna ile Avrupa’nın dışlandığı anlaşmaya itiraz

ABD Başkanı Donald Trump’ın Ukrayna ile Rusya arasında kapsamlı bir anlaşma yapılabileceğine ilişkin açıklaması hatırlatılarak, Washington ile Moskova’nın Ukrayna ve Avrupa’yı dışarıda bırakan yeni bir güvenlik düzeni üzerinde uzlaşmaya çalışmasından endişe duyulup duyulmadığı sorusu üzerine Sikorski, Ukrayna ve Avrupa’nın geleceği hakkında onların katılımı olmadan bir düzenleme yapılmasının mümkün olmadığını dile getirdi.

Kallas da "Tarafı olmadığımız bir anlaşmayı uygulamayız." dedi.

Rusya’ya yönelik yaptırımlar ve dondurulan Rus varlıklarının akıbeti konusunda karar yetkisinin AB’ye ait olduğunu anlatan Kallas, asıl önemli olanın Ukrayna ile Rusya’nın masaya oturup anlaşması olduğunu belirtti.